همیشه بهار بو گیلان (درد دیل -شعر)

(**ترانه معروف گیلان گیلان با کمی تغییر توسط خودم**)

گیلان, گیلان, گوله سبزه زار بو گیلان
سورخ گول, سفید گول, مرز کنار بو گیلان
جانم همیشه بهار بو گیلان, می دیل قرار بو گیلان

کوه و کمان , دشت و دمان , آ لاله زار بو گیلان
روخونه گول و بنفشه گول , هما کودی شاد وخندان
جانم همیشه بهار بو گیلان , می دیل قرار بو گیلان

دم زه ای دم , گب زه ای گب , گوش ده ای گوش , لب زه ای لب
بول بوله صدا بردی می سره هوشا
می برار جان چوم واکودی , بجارانا خوب نیگاه کودی
تا کی برنج در آوردی خو خوشا

گیلان د باغ چائی نارا , پیله دریا ماهی نارا , برنج مرواری نارا
گیلان د رمق ندارا , می چومان خایه ببارا , گیلان د بهار ندارا

آی چقدر سیر و صفا داشتی می گیلان
جنگل وکوه و دریا داشتی می گیلان
اگر دونیا داشتی چند تا خوبی , همه خوبی ایجا داشتی می گیلان

( از دامون گیلک پور)

گیلان ما

مقدمه:


فرهنگ در گیلان قدمتی طولانی دارد و این فرهنگ را که با زندگی مردم ما در گوشه کنار گیلان و روستاهای دور و نزدیک آمیختگی خاصی دارد ,می بایست زنده نگه داشت و برای رشد و شکوفایی آن تلاش مضاعف نمود .
موسیقی --نویسندگی -شاعری -ایجاد مراکزهای علمی و عمومی از جمله مدرسه وسالن تئاتر و پیدایش گروه ها و حزب های سیاسی و شخصیت های برجسته - صنایع دستی و بافت و ساختار فیزیکی شهر ها و روستا ها در گیلان , همه وهمه از گیلان چهره ای به نمایش گذاشت تا به این باور برسیم که گیلان سرزمینی است با خصو صیات ویزه و فرهنگی خاص.
البته ما نباید به تمامی این مسائل مطرح شده مغرور شویم و گیلان را تافته ای جدا بافته بدانیم , بلکه بلعکس برای باز شناسی و شناساندن گیلان به عموم گامهای بیشتر و محکمتری را باید برداریم.
از جمله این حرکتها این است که امروزه ما هر چه بیشتر در مورد فرهنگ گیلان بنویسیم و تحقیق کنیم و با برقراری ارتباط با اشخاصی که به نوعی به یک گوشه ای از فرهنگ گیلان متصل هستند از تجربه انان استفاده کرده و با سفر به مناطق روستایی گیلان و لمس از نزدیک شرایط زندگی و فرهنگ مردم در گیلان , به درجه بالاتری از شناخت گیلان خود برسیم , تا بتوانیم فرهنگ مان را توصعه دهیم.
( قسمت اول )
با مقدمه ای که در بالا نوشتم می خواهم بحثی را باز کنم پیرامون فرهنگ گیلان و اینکه این روز ها مشاهده می شود که خیلی از عزیزان وبلاگ نویس گیلانی در فکر این هستند تا فرهنگ گیلان را که از پیشینه ای تاریخی برخوردار است دوباره به جایگاه اصلی خودش باز گر دانند.
چیزی که خیلی مهم است و باید به ان بیشتر پرداخت , این است که امروزه اگر می خواهیم گیلان را با فرهنگی که از دیر باز با خود یدک می کشد به مردم بشناسانیم , می بایست این حرکت را از خود گیلان و در میان مردم استان خودمان شروع کنیم چه بسا کسانی هستند که هنوز به درستی با فرهنگ و آداب و سنن و حتی گویشهای گیلکی رایج در گیلان و از جغرافیا و تاریخ گیلان به درستی چیزی نمی دانند و حتی به وضوح می بینیم که خیلی از خوانواده ها الارقم گیلک بودن با کودکان خود به گویش فارسی صحبت میکنند.
اگر قرار باشد که ما گیلان خود را به عموم مردم ایران و یا حتی فراتر بشناسانیم نیاز به کارهای پایه ای و اساسی است , که خود تمامی روستاها و شهر های گیلان را در بر می گیرد .
اگر ما بخواهیم از کنار این مسئله به سادگی بگذریم و به کارهای اصولی و ریشه ای در سطح جامعه خودمان اهمیت ندهیم دیر یا زود به جایی خواهیم رسید که تمام تلاش های ما بی نتیجه خواهد ماند و بی ثمر و خسارات و زیان حاصل از ان جبران ناپذیر.

ادامه این بحث را باعنوان قسمت دوم در فرصتی دیگر خواهم گذاشت.

سورخ گول (درد دیل - شعر)

غروبه , ایوار د می دیل بیگیفته ی

نفس می شین , سینه میانی تنگا گیفته ی

می دیل خایه هوار بزنم

تی خاطر واسی , بی گودار به آب بزنم

درفک پست و بلندیان جا دوارم

ایتا شاخه سورخه گول  تره باورم

درد دیل زیاد دارم گفتن ره

تا ترا نیدینم , می دیل آرام نیگیره

نوکونه ایوار مرا فراموشا کونی

دق کونم , اگر من بایم و تو پرواز بوکونی

(از دامون گیلک پور)

___________________________

برگردان به فارسی

گل سرخ(درد دل - شعر)

غروبه دلم گرفته

سینه ام برای نفس کشیدن تنگ شده

دلم می خواد هوار بزنم

به خاطر تو بی گدار به آب بزنم

از پستی و بلندی های درفک رد بشم

تا یک شاخه گل سرخ برات بیارم

تا تو رو نبینم دلم اروم نمی گیره

حرف برا گفتن زیاد دارم برای تو

نکنه که فراموشم بکنی

من بیام و تو پرواز بکنی

_________________________________________

حسرت(گیلکی شعری بیاد ایامی که بوگذشت)

خیابان و کوچه سران
اهل محل نیبیدی در امان
واچوکستن بوجور
جه ارمنی باغ داران
صبح تا شب , آلاخان و والاخان
نوشوییم بخانه , بعضی موقع نهاران

زواله خواب موقع
شلوغی و سر و صدا فراوان
روزی ایتا دست گول به آب دان
بازی موقع , زمین طیاره میان
ناشتیدی خواب و آرام
دور و بره همسایان
شب و روز , جغلان دونبال گردستن
عذاب داشتید بیچاره پئر و ماران
بکفتیم و ویریشتیم خولاصه
پیلا بوستیم چی آسان
خورم ایامی بو او روزان
کی بوشو جه دست امان
چشم کی بهم بزه ئیم , تمام بوست
واز و ولنگ دوران
امره فقط بمانست
حسرت جه او روزگاران
حسرت جه دوست و رفیق
جه گیلان و رشت نم نم باران

سروده توسط(دامون گیلک پور)
*******************************************
برگردان فارسی
سر کوچه و خیابان ***** اهل محل نبودن در امان
__________________________
رفتن بالا ***** از درختهای باغ ارمنی
_______________________
از صبح تا شب ول بودن***** نمی رفتیم خونه بعضی وقت ها موقع نهار
____________________________________
موقع خواب وسط روز***** شلوغی و صرو صدای فراوان
__________________________________
روزی یک دسته گل به آب دادن****** وقت بازی توی زمین طیاره
___________________________________
خواب و آرام نداشتن***** همسایه های دور و بر
__________________________
به دنبال بچه ها گشتن***** عذاب داشتند پدر ها و مادرها
_______________________________
خلاصه افتادیم و بلند شدیم ***** چه زود هم بزرگ شدیم
_______________________________
روز های خوبی بود اون روزا ***** که از دست ما رفت
_________________________________
چشم که بهم زدیم ***** تموم شد دوره بالا و پائین پریدن ها
_________________________________
برای ما فقط مونده ***** حسرت از اون دوران
_________________________________
حسرت از دوست و رفیق ***** از گیلان و نم نم بارون رشت

بادرود به تمامی عزیزانی که در راه ترقی و رشد جامعه گیلک زبان , به هر طریق ممکن زحمت می کشند و در این را ه از هیچ کوششی دریغ نمی کنند.

ما هم به جمع شما پیوستیم تا که شاید در کنار هم بتوانیم در مرتفع کردن مشکلات گیلان مان جدی تر قدم بر داریم .

در این وبلاگ سعی میکنم به موضوعاتی بپردازم که به هر نحوی گوشه ای از مشکلات اجتماعی گیلک در هر موضوع و عنوانی , اجتماعی, سیاسی, ورزشی , هنری, اقتصادی و...... هر آنچه که گوشه ای از حرف مردم در ان زده شود را به بحث و گفتگو بگزارم.

به امید روزی که گیلانی آباد وآزاد داشته باشیم.